Gece ve Hikaye Yazılar

Kaire Ne Demek? Felsefi Bir Bakış Filozoflar, dilin gücünü her zaman derinlemesine keşfetmişlerdir. Her kelime, yalnızca bir anlam taşımakla kalmaz, aynı zamanda insana dair derin bir izlenim bırakır. “Kaire” kelimesi de, bu tür anlam yoğunluklarından birini barındırır. Arapçadan gelen bu kelime, kelime dağarcığımızda farklı şekillerde yer bulmuş olsa da, derinlemesine incelendiğinde, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde zengin felsefi anlamlar taşır. Peki, “Kaire” kelimesi gerçekten ne demek? Bu soruyu, etik, epistemolojik ve ontolojik perspektiflerden ele alarak anlamaya çalışalım. Etik Perspektif: Kaire ve İnsanın Ahlaki Konumu Etik, doğru ve yanlış arasındaki çizgiyi çizmeye çalışır ve insanların davranışlarını sorgular. “Kaire” kelimesi, adalet,…

Kahta Ne Zaman Kuruldu? Bir Felsefi Deneme Zaman, insanlık tarihi boyunca birçok düşünür tarafından sorgulanan bir kavram olmuştur. Antik Yunan’dan günümüze kadar filozoflar, zamanın doğasını, insanın ona bakışını ve onun varlıkla olan ilişkisini tartıştılar. Peki, bir yerleşim yeri için ‘ne zaman kuruldu?’ sorusuna felsefi bir bakış açısıyla yaklaşmak ne anlama gelir? Kahta, bir yerleşim yerinin ötesinde, zamanın nasıl algılandığı ve toplumların bu algıyı nasıl şekillendirdiği üzerine bir düşünsel alan sunar. Bu yazıda, Kahta’nın kuruluşu üzerinden etik, epistemoloji ve ontoloji çerçevelerinde bir sorgulama yapacak, geçmişin zamanını ve bugünün izlerini nasıl anlamlandırabileceğimizi tartışacağız. Ontolojik Perspektiften Kahta ve Zamanın Varlığı Ontoloji, varlığın doğasını,…

Giriş Selam dostlar, biri bana dediki: “Kocaeli’nin türküleri neymiş, neden konuşulmuyor?” İşte ben de bu soru üzerine meraklı gezintime çıktım — bir yandan yörenin ezgilerine kulak verdim, bir yandan da satırlara dökmek istedim. Çünkü türkü yalnızca bir şarkı değildir; bir yerin ruhudur, bir halkın hikâyesidir. Kocaeli’nin dağından denizine, işçisinden köylüsüne, gençliğinden yaşlısına uzanan ezgilerde saklı o özgün dünya var. Hazırsanız, şimdi birlikte Kocaeli’nin meşhur türküleri üzerinde bir yolculuğa çıkalım. — Kocaeli Türkülerinin Kökeni ve Kültürel Zemin Kocaeli, Marmara Bölgesi’nin doğu ucunda yer alır. Sanayisiyle, limanıyla, gölüyle, kıyısıyla farklı yaşam biçimleri barındırır. Bu çeşitlilik türkülere de yansımış durumda: doğa ve deniz…

Langırt Oyunu Neden Yasak? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir İnceleme Langırt, belki de birçoğumuzun çocukluk yıllarından hatırladığı, eğlenceli ve rekabetçi bir oyun. Ancak, son yıllarda bazı yerlerde yasaklanması, herkesin merak ettiği bir konu haline geldi. Peki, bir zamanlar sokaklarda oynanan bu oyun neden yasaklandı? Langırt oyununun yasaklanma kararını, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi derinlemesine dinamikler açısından incelemek, aslında bize modern toplumların karşılaştığı bazı önemli soruları ve eşitsizlikleri de hatırlatıyor. Bu yazıda, hem kadınların empati odaklı, hem de erkeklerin çözüm odaklı bakış açılarıyla bu soruyu ele alacağız. Toplumsal Cinsiyet ve Langırt: Kadınların Perspektifi Langırt oyununun yasaklanma…

İz Sürenlere Ne Denir? Psikolojik Bir Mercekten Analiz İnsan Davranışlarını Çözümleme: Meraklı Bir Psikoloğun Bakışı Bir psikolog olarak insan davranışları üzerinde düşündüğümde, bazen sadece gözlemlerimle değil, aynı zamanda insanların yaşamlarına, seçimlerine ve alışkanlıklarına dair derinlemesine analiz yaparak da anlam arayışına girerim. Herkesin bir şekilde iz bıraktığı, bir şeylere veya birilerine baktığı, iz sürdüğü ya da bir iz bıraktığı bir hayatı vardır. Ancak bazen, bu iz sürme davranışı, insanları daha çok şaşırtan bir anlam taşır. İnsanlar neden birilerini izler? Sosyal medya çağında bu iz sürme davranışları daha karmaşık hale geldi. Peki, iz süren birine ne denir? Bu davranışın ardında ne tür…

“İyilik Kaç Sezon?”: Tarihsel Arka Planı ve Akademik Bir Bakış Türkiye televizyonlarında yeni bir dönem başlarken, “iyi olma”, “bağışlama”, “toplumsal dayanışma” gibi temaların öne çıktığı yapımlardan biri İyilik dizisidir. İzleyiciler tarafından “İyilik kaç sezon?” sorusu gündeme geldiğinde aslında sadece bir dizi sezonunun sayısı değil, medya kültüründeki değişimin, toplumsal beklentilerin ve akademik tartışmaların izleri de karşımıza çıkar. Bu yazıda öncelikle dizinin yapısal özelliklerini netleştirecek; ardından tarihsel bağlama ve günümüzdeki akademik değerlendirmelere uzanacağız. Dizi Hakkında Temel Bilgiler İyilik dizisi 29 Nisan 2022 tarihinde yayın hayatına başlamış bir Türk televizyon yapımıdır. :contentReference[oaicite:1]{index=1} Resmî kaynaklara göre bu dizi 2 sezondan oluşmuş ve 20 Ocak 2023 tarihinde 27. bölümüyle final yapmıştır. :contentReference[oaicite:2]{index=2} Dolayısıyla…

Ispanak ile Neler Yapılır? Edebiyatın Dönüştürücü Gücüyle Bir Lezzet Yolculuğu Kelimelerin insan ruhunu nasıl da dönüştürdüğünü bilirsiniz; bir hikâye bazen bir sofrayı, bir tarif bazen bir insanın iç dünyasını değiştirebilir. Bir edebiyatçı için her malzeme, potansiyel bir karakterdir; kimi zaman masaya oturan bir misafir, kimi zaman bir şiirin imgesi, kimi zaman da ıspanak gibi gölgede kalmış bir sebzedir. Bu yazıda, mutfakların mütevazı yeşili olan ıspanağı, metinlerin ve anlatıların zenginliğinde dolaştırarak farklı edebi temalarla ilişkilendirecek; okurların kendilerine ait çağrışımlarla yolculuğa katılmasını sağlayacağız. Bir Karakter Olarak Ispanak: Sessiz, Derin ve Dönüşen Edebiyatta bazı karakterler görünmezdir; ama anlatının çatısını sessizce taşırlar. Ispanak da…

Iraksak Nedir? “Iraksak” kelimesi, Türkçede hem dilbilimsel hem düşünsel bağlamlarda kullanılan; “bir noktadan yayılarak birbirinden gittikçe uzaklaşan” anlamına gelen bir kavramdır. [1] Ancak bu kelime, özellikle eğitim, psikoloji ve yaratıcı düşünme literatüründe, düşünme biçimleri bağlamında “ıraksak düşünme” (divergent thinking) olarak sıklıkla yer almaktadır. Bu yazıda, iraksak olgusunun tarihsel kökeninden günümüzdeki akademik tartışmalara kadar detaylı olarak incelenecektir. Tarihsel Arka Plan Iraksak kavramının düşünme süreçleri bağlamında kullanımı, özellikle Joy Paul Guilford’un 1950’li yıllarda yaratıcılık ve düşünme üzerine yaptığı çalışmalara kadar uzanır. Guilford, geleneksel testlerin yaratıcı düşünceyi yeterince ölçmediğini savunarak, “yakınsak (convergent)” ve “ıraksak (divergent)” düşünme ayrımını ortaya koymuştur. [2] Dilbilimsel olarak ise “ıraksak”…

Giriş: Öğrenmenin Gücü ve Toplumların Tanımlanması Bir eğitimci olarak, öğrenmenin yalnızca bilgi aktarımı değil, aynı zamanda bir toplumun kimliğini ve tarihini anlamaya yönelik bir süreç olduğunu sıkça düşünüyorum. Öğrenme, insanlara sadece bilgi vermek değil, o bilgiyi birleştirerek, kendilerini, çevrelerini ve diğer toplumları anlamalarını sağlamakla ilgilidir. Bu yazıda Irak halkının kim olduğuna dair soruyu ele alırken, aynı zamanda bireysel ve toplumsal kimliğin nasıl şekillendiğini, tarihsel süreçlerin bu kimlik üzerindeki etkilerini tartışacağım. Irak halkı, çok yönlü bir geçmişe sahip, kültürel, etnik ve dini çeşitlilik gösteren bir toplumdur. Irak halkını anlamak, sadece geçmişini değil, gelecekteki toplumsal gelişim süreçlerini de kavrayabilmek adına önemlidir. Irak…

Hararetli Olmak Ne Demek? Tarihsel ve Güncel Perspektifler Hararetli Olmanın Tanımı ve Kökeni “Hararetli olmak” ifadesi, Türkçede sıkça kullanılan bir deyim olup, genellikle bir kişinin duygusal ya da entelektüel olarak çok yoğun bir şekilde bir şeye odaklanmasını ifade eder. Ancak bu deyimin kökeni, sadece duygusal bir hali değil, aynı zamanda fiziksel bir durumu da işaret eder. Hararet, kelime anlamı olarak “sıcaklık” ya da “ateşli” bir durumu tanımlar. Ancak, “hararetli olmak” deyimi günümüzde daha çok bir kişinin bir konuya olan yoğun ilgisi ya da tutkulu bir şekilde savunduğu fikirleri ifade etmek için kullanılır. Hararetli kelimesi, kelime olarak ateşin, ısının bir yansıması…